ISO 45003:2021, işyerinde psikolojik sağlık ve güvenlik için psikososyal risklerin yönetimine ilişkin ilk uluslararası kılavuzdur. Belgelendirilebilir bir standart değil, ISO 45001 ile birlikte kullanılmak üzere hazırlanmış bir rehberdir; ISO 45001’in tehlike tanımlamada psikososyal faktörleri de kapsamasını somut uygulamaya dönüştürür. Bu eğitim, İSG ve İK ekiplerine psikososyal tehlikeleri tanımlama, değerlendirme ve kontrol etme yöntemini kazandırır.
Neden bu eğitim?
Aşırı iş yükü, rol belirsizliği, düşük özerklik, yetersiz destek, yıldırma (mobbing), taciz, iş güvencesizliği ve yönetilmeyen değişim; iş kazası kadar gerçek ama çoğu risk değerlendirmesinde yer almayan tehlikelerdir. ISO 45001 belgesi olan kuruluşlarda denetçiler artık psikososyal risklerin nasıl ele alındığını soruyor; turizm, sağlık, eğitim ve vardiyalı üretim gibi yoğun sektörlerde ise devir hızı, devamsızlık ve şikâyetler doğrudan bu risklerle ilişkili. Eğitim, ISO 45003’ün yaklaşımını kuruluşunuzun mevcut İSG sistemine eklemlemeyi hedefler.
Hedef
- ISO 45003’ün amacı, kapsamı ve ISO 45001 ile ilişkisinin anlaşılması.
- Psikososyal tehlikelerin üç ana alanda (işin organizasyonu, işyerindeki sosyal faktörler, çalışma ortamı ve ekipman) tanımlanması.
- Psikososyal risk değerlendirmesinin mevcut İSG risk metodolojisine entegre edilmesi.
- Kontrol önlemleri, çalışan katılımı, olay bildirimi ve etkinlik izleme düzeninin kurulması.
İçerik
- Psikolojik sağlık ve güvenlik kavramları; iş kaynaklı stres, tükenmişlik ve psikososyal risk tanımı.
- ISO 45003 yapısı: bağlam, liderlik ve çalışan katılımı, planlama, destek, operasyon, performans değerlendirme, iyileştirme.
- Psikososyal tehlike kaynakları: iş yükü ve tempo, çalışma saatleri, rol ve kontrol, örgütsel değişim, uzaktan/izole çalışma, iş güvencesi, liderlik, sosyal destek, şiddet-taciz-yıldırma, çalışma ortamı.
- Risk değerlendirme araçları: anket, odak grup, İK ve İSG verilerinin (devamsızlık, devir, şikâyet, olay) analizi; gizlilik ve etik kurallar.
- Kontrol hiyerarşisi ile psikososyal önlemler: iş tasarımı, politika ve prosedürler, yönetici yetkinliği, destek mekanizmaları.
- Olay ve şikâyet yönetimi, rehabilitasyon ve işe dönüş; ISO 45001 madde 5.4 ve 6.1 ile bağlantı.
- Uygulama atölyesi: katılımcıların kendi kuruluşları için psikososyal risk envanteri taslağı.
Kimler katılmalı?
İSG uzmanları ve işyeri hekimleri, İK yöneticileri, ISO 45001 sistem sorumluları, birim yöneticileri ve çalışan temsilcileri. Özellikle oteller, hastaneler, üniversiteler, çağrı merkezleri, belediyeler ve vardiyalı üretim tesisleri için uygundur.
Süre, yöntem ve çıktı
1 gün, kuruluş içi (in-house) veya genel katılıma açık; uygulamalı atölye ile. Katılımcılara eğitim sunumu, psikososyal tehlike kontrol listesi ve risk değerlendirme şablonu verilir. İstenirse eğitim sonrası psikososyal risk değerlendirmesinin kuruluşta yürütülmesi için danışmanlık desteği sağlanır.
İlgili eğitim ve hizmetler: ISO 45001 eğitimi · ISO 45001 danışmanlığı · Risk yönetim sistemi